Skip to content
Le Journal de l'île Rouge
Gazetin'ny nosy

Madagasikara mifoha : ny Gen. Z ho fanilo mitondra vanim-potoana demokratika vaovao

La gazette de la grande île
26/09/20253 minute read

Miaina ao anaty fatorana i Madagasikara. Efa taona maro izay no nanandevozana an’ny firenentsika, notazonin’ny vondron’olona kely manan-karena sy manan-kery ara-politika. Raha manankarena sy misitraka tombontsoa manokana izy ireo, dia mijaly kosa ny ankamaroan’ny mponina, miaina anaty fahantrana lalina, tsy mahazo fahafahana fototra, tsy mahazo fitsaboana, tsy mahazo fanabeazana sahaza.

Tapaka herinaratra, tsy misy rano fisotro madio, hopitaly rava, sekoly very fotodrafitrasa : tsy vitan’ny fanjakana intsony ny andraikiny voalohany. Lasa fitaovana enti-manararaotra sy manjakazaka, fa tsy fitaovana hiarovana ny tombontsoam-bahoaka.

Tafiditra lalina amin’ny rafitra rehetra ny kolikoly. Afa-manampatra fahefana amin’ny fitsarana ny manampahefana, hosoka sy feno fitaka ny fifidianana, fehezina sy anginina ny feon’ny tsy mitovy hevitra. Lasa fitaovana hiarovana ny tombontsoan’ny vitsy an’isa ny fanjakana, fa tsy mitondra tombontsoa ho an’ny rehetra intsony.

Ny 25 Septambra 2025 : Fitsanganan’ny tanora tsy nitondra fitaovam-piadiana, fa teny faneva

Fa nisy tohiny. Tamin’ny 25 Septambra 2025, nifoha ilay tanora Malagasy antsoina hoe Gen. Z — ireo zanaka nateraky ny vanim-potoanan’ny nomerika, saingy nihalevina tao anatin’ny fahantrana sy ny tsy rariny.

Tsy nisy antoko politika nitondra azy, tsy nisy rafitra nifehy azy, fa finoana sy faniriana hiova no nanosika azy ireo. Nirohotra teny an-dalambe tamin-kitsim-po sy tsy nisy herisetra.

“Tsy manaiky lembenana intsony !” hoy izy ireo niara-nanandratra feo. Tsy antso hanao herisetra, fa feon’ny fanavotana.

« Tsy eto izahay haka fahefana.
Eto izahay hanome fahefana ho an’ny vahoaka. » hoy ny Mpanao hetsi-panoherana, 22 taona, Ambohijatovo

Tsy politika no nentin’ireo tanora, fa fahatsiarovan-tena sy faniriana hanova ho amin’ny tsara kokoa. Fanehoan-kevitra milamina nefa matotra, feno fahasahiana sy fitiavan-tanindrazana.

Miantso fanitsiana lalina ny tafika sy ny fitsarana

Na izany aza, nisy vondron’ny mpitandro filaminana nandray andraikitra toa miaro tombontsoa manokana, fa tsy miaro vahoaka. Tsy mety izany.

Tsy hiorina velively ny demokrasia raha toa ka tsy miaro ny Lalàmpanorenana sy ny vahoaka ny tafika. Mila fanavaozana lalina ny sehatry ny filaminana. Tokony ho tafika repoblikana hiaro ny firenena, fa tsy miaramila manompo olona iray.

Toy izany koa, tokony ho afaka sy mahaleotena ny fitsarana. Tsy tokony ho fitaovana hanampenam-bava sy hampihorohoroana ny mpanohitra intsony.

Tsy an’ny tanora irery ity tolona ity

Tsy ny tanora irery no tompon’ity tolona ity. Adin’ny Malagasy rehetra izany : tantsaha, mpampianatra, mpivarotra, mpiasam-panjakana, mpanofa trano.

Raha mbola manjaka ny tsy rariny sy ny kolikoly, tsy misy afaka. Mila mifoha ny rehetra.

Tsy fanakorontanana no tanjona, fa fanoherana milamina, mazava saina, ary tsy manaiky resy.

Tokony hiara-hijoro isika rehetra hanara-maso sy hanitsy izao rafitra efa simba izao :

  • Mangataka mangarahara amin’ny fitantanana ny fanjakana
  • Mandà ny tsimatimanota sy ny kolikoly
  • Mitaky tolotra ho an’ny daholobe mendrika sy ampy
  • Mamerina ny vahoaka ho tompon’ny demokrasia

Fiandohan’ny fanavaozana Malagasy

Ny Gen. Z no mametraka ny làlana. Amin’ny heriny, ny fahaiza-mamorona, ary ny fahavononany tsy ho voafehin’ny rafitra politika mahazatra, dia manome fanantenana sy hery vaovao ho an’ny demokrasia Malagasy izy ireo.

Raha mitohy ity hetsika ity, mihamafy sy mivelatra, dia ho afaka manantena i Madagasikara : hisy fitsanganan-ko vaovao, hiorina amin’ny rariny sy fahamarinana.

Tsy revolisiona mitondra rà no ilaina, fa famelomana indray ny fahatsapan-tena mahaolona sy mahaolompirenena.

“Foano ny tsy marina, hatsaraina ny marina, mba ho faly sy ho sambatra ny ankamaroan’ny Malagasy.”

Partager cette article
Articles connexes
Back To Top